Search result: 30 articles

x

    Een rechtsstaat is gebaseerd op zelfbinding van de overheid aan het recht. Deze zelfbinding moet verankerd zijn in regels die onder meer de onafhankelijkheid van de rechterlijke macht vastleggen. De ontwikkelingen in Polen en elders tonen echter aan dat juridische regels van zelfbinding geen blokkades maar verkeersdrempels zijn op de weg naar despotisch bestuur. Een rechtsstaat vereist vooral een cultuur van zelfbinding. De conceptualisering van deze rechtsstaatcultuur staat nog in de kinderschoenen.


Ronald Janse
Ronald Janse is hoogleraar Encyclopedie van de rechtswetenschap aan de Open Universiteit.

Elaine Mak
Elaine Mak is hoogleraar Rechtstheorie en Enclyopedie van de rechtswetenschappen aan de Universiteit Utrecht.

Anne Ruth Mackor
Anne Ruth Mackor is hoogleraar Hoogleraar professie-ethiek, in het bijzonder van juridische professies aan de Rijksuniversiteit Groningen.

Iris van Domselaar
Iris van Domselaar is universitair hoofddocent aan de Amsterdamse rechtenfaculteit.
Article

Access_open Het 100-jarige bestaan van de Vereeniging voor Wijsbegeerte des Rechts

Journal Netherlands Journal of Legal Philosophy, Issue 2 2019
Keywords oprichting, doelstelling, band met de rechtspraktijk, rechtsfilosofie en rechtstheorie, internationalisering (van Duits naar Engels)
Authors Corjo Jansen
AbstractAuthor's information

    De Vereeniging voor Wijsbegeerte des Rechts (VWR) is opgericht op 28 december 1918. Zij had tot doel de studie van de rechtsfilosofie en het maatschappelijk leven. Deze studie moest tevens relevant zijn voor de rechtspraktijk. Vanaf haar oprichting kende de VWR een sterke internationale oriëntatie, aanvankelijk gericht op Duitsland, later vooral op het Verenigd Koninkrijk en de VS. In de jaren zeventig en tachtig van de vorige eeuw beleefde de VWR wat betreft belangstelling en ledenaantal haar hoogtepunt. In 2016 besloot zij – na een gestage neergang – de band met de Nederlandstalige (praktijk)jurist weer aan te halen.


Corjo Jansen
Corjo Jansen is hoogleraar Rechtsgeschiedenis en Burgerlijk recht en voorzitter van het Onderzoekcentrum Onderneming & Recht van de Radboud Universiteit Nijmegen.
Editorial

Access_open Quo vadis?

Journal Netherlands Journal of Legal Philosophy, Issue 2 2019
Keywords rechtsfilosofie, Vereniging voor Wijsbegeerte van het Recht, rechtspraktijk
Authors Hans Lindahl
Author's information

Hans Lindahl
Hans Lindahl is hoogleraar Rechtsfilosofie aan Tilburg University en hoogleraar Global Law aan de Queen Mary University of London.

    In dit artikel wordt de waarde van het instituut parlement verkend. Daartoe analyseert de auteur eerst een lezing die de Nederlandse staatsrechtsgeleerde C.W. van der Pot in 1925 over dit thema hield bij de VWR. Vervolgens wordt Van der Pots opvatting gecontrasteerd met de diametraal tegengestelde benadering van Carl Schmitt, die zich, rond dezelfde tijd, over dit vraagstuk boog in Duitsland. Tot slot schetst de auteur, via een alternatieve, wellicht excentrieke, interpretatie van Schmitt waar een belangrijke waarde van het moderne parlement zou kunnen liggen.


Bastiaan Rijpkema
Bastiaan Rijpkema is universitair docent aan de afdeling Encyclopedie van de Rechtswetenschap van de Universiteit Leiden.

    Hoe was het met de Nederlandse rechtsfilosofie gesteld in de eerste jaren na de bevrijding? In die periode lag binnen de Vereniging voor Wijsbegeerte des Rechts (VWR) het accent op de verhouding tussen recht en gerechtigheid in het licht van het recente verleden. Dit artikel bespreekt interventies van drie actieve VWR-leden in de jaren 1946-1949: C.M.O. van Nispen tot Sevenaer, I. Kisch en G.E. Langemeijer. Gelet op het sterke accent op de relatie tussen recht en moraal in deze periode, is het niet verwonderlijk dat de rechtsfilosofie van Gustav Radbruch destijds binnen de VWR veel bijval kreeg. Wat was Radbruchs invloed op deze drie rechtsfilosofen? Het artikel besluit met een bespreking van de herdenkingsrede die VWR-voorzitter M.P. Vrij in 1949 uitsprak bij het dertigjarig bestaan. Deze rede markeert het eindpunt van vier jaar van intensieve aandacht voor de rechtsfilosofische implicaties van de ervaring van juridisch onrecht.


Wouter Veraart
Wouter Veraart is hoogleraar Rechtsfilosofie aan de Vrije Universiteit Amsterdam.
Article

Access_open De Vlaamse inbreng in de VWR

Journal Netherlands Journal of Legal Philosophy, Issue 2 2019
Keywords rechtstheorie, rechtsfilosofie, universitair beleid, Vlaanderen, professionalisering
Authors Mark Van Hoecke
AbstractAuthor's information

    Na een beperkte Vlaamse participatie tussen 1935 en 1970, kwam er een geleidelijke verankering van de VWR in Vlaanderen, met een grote bloei in de jaren tachtig en negentig, met jonge professoren die voltijds actief waren op het gebied van de rechtsfilosofie en/of de rechtstheorie. Na 2000 vermindert de inbreng van Vlaanderen echter in belangrijke mate. Er wordt nog vrij veel gepubliceerd in R&R/NJLP, maar nauwelijks nog door professionele rechtsfilosofen of rechtstheoretici. Institutioneel wordt de internationale (Engelstalige) dimensie van de VWR versterkt (redactieraad, sprekers), maar vermindert de Vlaamse aanwezigheid in redactie, redactieraad en bestuur. De Vlaamse aanwezigheden op VWR-vergaderingen zijn vaak eenmalig en steeds minder van professionele rechtsfilosofen of rechtstheoretici. De afbouw van de leerstoelen en zelfs van het onderwijs in deze domeinen in Vlaanderen is de belangrijkste verklaring hiervoor.


Mark Van Hoecke
Mark Van Hoecke is hoogleraar Rechtsvergelijking aan de Queen Mary University of London.
Editorial

Access_open De gevoelstemperatuur van het strafrecht

Journal Netherlands Journal of Legal Philosophy, Issue 2 2017
Authors Anne Ruth Mackor, Jeroen ten Voorde and Pauline Westerman
Author's information

Anne Ruth Mackor
Anne Ruth Mackor is als hoogleraar professie-ethiek, in het bijzonder van juridische professies, verbonden aan de Faculteit Rechtsgeleerdheid van de Rijksuniversiteit Groningen.

Jeroen ten Voorde
Jeroen ten Voorde is bijzonder hoogleraar strafrechtsfilosofie (leerstoel Leo Polak) aan de Rijksuniversiteit Groningen en universitair hoofddocent straf- en strafprocesrecht aan de Universiteit Leiden.

Pauline Westerman
Pauline Westerman is als hoogleraar rechtsfilosofie verbonden aan de Faculteit Rechtsgeleerdheid van de Rijkuniversiteit Groningen.
Article

Access_open Dworkin’s Rights Conception of the Rule of Law in Criminal Law

Should Criminal Law be Extensively Interpreted in Order to Protect Victims’ Rights?

Journal Netherlands Journal of Legal Philosophy, Issue 2 2017
Keywords Klaas Rozemond, Ronald M. Dworkin, Legality in criminal law, Rights conception of the rule of law, Legal certainty
Authors Briain Jansen
AbstractAuthor's information

    The extensive interpretation of criminal law to the detriment of the defendant in criminal law is often problematized in doctrinal theory. Extensive interpretation is then argued to be problematic in the light of important ideals such as democracy and legal certainty in criminal law. In the Dutch discussion of this issue, Klaas Rozemond has argued that sometimes extensive interpretation is mandated by the rule of law in order to protect the rights of victims. Rozemond grounds his argument on a reading of Dworkin’s distinction between the rule-book and the rights conception of the rule of law. In this article, I argue that Dworkin’s rights conception, properly considered, does not necessarily mandate the imposition of criminal law or its extensive interpretation in court in order to protect victims’ rights.


Briain Jansen
Briain Jansen is als promovendus rechtstheorie verbonden aan de Erasmus Universiteit Rotterdam.

Henrike Jansen
Henrike Jansen is Lecturer at the section Dutch Discourse Studies of the Faculty of Humanities of Leiden University.
Article

Access_open De Drittwirkung van grondrechten

Retorisch curiosum of vaandel van een paradigmatische omwenteling in ons rechtsbestel?

Journal Netherlands Journal of Legal Philosophy, Issue 1 2012
Keywords Drittwirkung, horizontal effect of human rights, constitutionalisation of private law
Authors Stefan Somers
AbstractAuthor's information

    This article discusses whether the horizontal effect of human rights marks a new paradigm in legal systems or is merely a new style in legal rhetoric. In doing so, much attention is paid to the differences between direct and indirect horizontal effect. Departing from social contract theory the article explains that the protection of human right values in horizontal relations is an essential feature of modern constitutionalism. It also analyses whether these values in horizontal relations should be protected by private law or by human rights. This question is looked at from a substantial, a methodological and an institutional perspective. In the end, because of institutional power balancing, the article argues in favor of an indirect horizontal effect of human rights.


Stefan Somers
Stefan Somers is a researcher at the Department of Interdisciplinary Studies at the VUB (Free University of Brussels) and prepares a PhD on the relationship between human rights and tort law.
Discussion

Access_open Human Rights, and the Destructive Communications and Actions of Differentiated Society

Journal Netherlands Journal of Legal Philosophy, Issue 3 2011
Keywords communication, one-sided rationality, human rights, bare body and mind, inclusion, action, exclusion
Authors Wil Martens
AbstractAuthor's information

    This contribution raises two questions with regard to Teubner’s view on human rights. First and foremost, it asks how one might conceive of modern society as a threat to human beings. Attention is brought to bear on Teubner’s attempt to describe society as a matter of communication, and more specifically as a set of one-sided communication systems. In this regard, I scrutinise the attempt to describe the threat of society in terms of inclusion/exclusion and criticise the vacuity of the concept of inclusion. Secondly, it questions Teubner’s description of human beings that demand justice and protection by human rights. Are their demands about the bare existence of body and mind? Moreover, are these concerns identical to worries about the destruction of human presuppositions for the self-reproduction of functional social systems, as Teubner suggests? Against Teubner, I contend that human rights are actually about social human beings that ask for justice as acting beings, which claim does not coincide with presuppositions of societal subsystems.


Wil Martens
Wil Martens is Assistant Professor of Organisational Development and Senior Researcher at the Nijmegen School of Management at the Radboud University Nijmegen, the Netherlands.
Article

Access_open Paul Scholten en Herman Dooyeweerd: het gesprek dat nooit plaatsvond

Journal Netherlands Journal of Legal Philosophy, Issue 1 2010
Keywords Scholten, Dooyeweerd, legal principles, legal reasoning, religion
Authors Bas Hengstmengel
AbstractAuthor's information

    The legal scholars Paul Scholten (1875-1946) and Herman Dooyeweerd (1894-1977) had much in common. The most significant agreement is their emphasis on the influence of a (religious) worldview on legal scholarship and practice. Unfortunately, they never met to discuss the similarities and differences of their jurisprudential ideas. In this article I try to reconstruct this conversation which never took place. Scholten’s legal thought is specifically oriented to the practice and difficulties of judging. Dooyeweerd above all was a philosopher whose specific philosophy of the modal aspects of reality is the basis for his thinking about the law. Both scholars emphasized the importance of legal principles. They also identified several fundamental legal categories and concepts. However, their methodology is different. The way religion and morality influence their legal thought is also different. A discussion of the contemporary relevance of their work completes the paper.


Bas Hengstmengel
Bas Hengstmengel is a PhD-candidate at Erasmus School of Law, Rotterdam. He writes a dissertation on procedural justice.
Article

Access_open Collective Criminal Responsibility: Unfair or Redundant

Journal Netherlands Journal of Legal Philosophy, Issue 2 2009
Keywords collective criminal responsibility;, individual responsibility
Authors dr. Govert den Hartogh
AbstractAuthor's information

    This paper argues, against Pettit’s thesis about the incorporation of responsibility, that holding collective agents criminally responsible is necessarily either redundant or unfair: redundant if responsibility can be distributed without remainder over individual persons; unfair if it cannot. It should be the task of legal systems to create chains of individual criminal responsibility encompassing executives, officials, and members of corporate agents.


dr. Govert den Hartogh
Govert den Hartogh is Professor of Ethics at the Department of Philosophy of the University of Amsterdam.
Article

Access_open Op de bres voor rechtszekerheid

Journal Netherlands Journal of Legal Philosophy, Issue 1 2009
Keywords rechtszekerheid, in dubio pro libertate, Brouwer, rechtspositivisme, constructivisme
Authors Marc Loth
AbstractAuthor's information

    This paper addresses the principle of legal certainty, which was central in the work of Bob Brouwer. He both regretted and disputed the decline of this principle in the theory and practice of law, trying to defend it against the spirit of the time. I argue that this attempt was in vain, because it opposes recent developments in law, as is illustrated by a notorious case of the European Court of Human Rights. Moreover, these developments invoke a constructivist account of legal certainty, which opposes Brouwer’s legal positivist account. Additionally, this meta-level shows that legal certainty in its classical form is indefensible, which – of course – does not mean that it is senseless altogether. On the contrary, the principle of legal certainty does have meaning in current legal systems, and it is the task of new generations of young scholars to try to get a grip on it. In doing so, they will undoubtedly make use of Brouwer’s work, which excels both in the depth of thinking and the clarity of writing.


Marc Loth
Marc Loth is raadsheer in de Hoge Raad der Nederlanden.
Article

Access_open Democratie als heteronome autonomie?

Journal Netherlands Journal of Legal Philosophy, Issue 1 2008
Keywords raad van state, democratie, lidstaat, autonomie, verdrag, claim, Europees recht, innovatie, rechtsstaat, referendum
Authors H. Lindahl

H. Lindahl
Book Review

Access_open Ronald Janse, Sanne Taekema & Ton Hol (red.), Rechtsfilosofische annotaties.

Nijmegen: Ars Aequi Libri 2007, 172 p.

Journal Netherlands Journal of Legal Philosophy, Issue 1 2008
Keywords redelijkheid en billijkheid, kwaliteit, rechterlijke uitspraak, zorgplicht, ambtenaar, bestanddeel, confrontatie, Europees hof voor de rechten van de mens, gebrek, vrijheid van meningsuiting
Authors J. Zwart and F. Storm

J. Zwart

F. Storm
Article

Access_open Over maatmannen en het subjectieve: Enkele overwegingen bij de doctrine van het aansprakelijkheidsrecht

Journal Netherlands Journal of Legal Philosophy, Issue 3 2008
Keywords delinquent, aansprakelijkheid, schuld, onrechtmatigheid, opzet, auto, identificatie, loon, onachtzaamheid, onrechtmatige daad
Authors R. Schwitters

R. Schwitters
Book Review

Access_open Maurice Adams & Willem Lemmens (red.), Hobbes. In de schaduw van Leviathan.

Kapellen: Uitgeverij Pelckmans 2007, 191 p.

Journal Netherlands Journal of Legal Philosophy, Issue 3 2008
Keywords politieke filosofie, contract, legaliteit, geweld, menselijke gedraging, auteur, noodzakelijkheid, dwang, machine, overeenkomst
Authors L. Logister

L. Logister
Article

Access_open Export van de rechtsstaat

Journal Netherlands Journal of Legal Philosophy, Issue 2 2007
Keywords rechtsstaat, donor, democratie, mensenrechtenverdrag, ratificatie, vervaardigen, bewind, onpartijdigheid, sociale grondrechten, terugwerkende kracht
Authors R. Janse

R. Janse
Showing 1 - 20 of 30 found texts
« 1
You can search full text for articles by entering your search term in the search field. If you click the search button the search results will be shown on a fresh page where the search results can be narrowed down by category or year.